Heb je een aanvullend pensioenkapitaal opgebouwd? Weet dan dat hierop belastingen en bijdragen worden ingehouden vóór de uitbetaling. En binnenkort komt daar mogelijk een extra heffing bij.
Hoe worden aanvullende pensioenkapitalen vandaag belast?
Bij de uitkering van kapitalen uit de tweede pensioenpijler (zoals VAPZ, IPT of groepsverzekering) houdt de pensioeninstelling naast personen- en gemeentebelasting ook een RIZIV-bijdrage en een solidariteitsbijdrage in:
- De RIZIV-bijdrage is een sociale zekerheidsbijdrage voor de financiering van de ziekte- en invaliditeitsverzekering. Deze bijdrage bedraagt 3,55% van het brutokapitaal, inclusief winstdeelnemingen.
- De solidariteitsbijdrage is een sociale inhouding die varieert van 0 tot 2% en afhangt van de som van je wettelijk en aanvullend pensioen. Deze bijdrage wordt eveneens berekend op het brutokapitaal, inclusief winstdeelname.
Mogelijks heb je bij verschillende pensioeninstellingen een aanvullend pensioenkapitaal opgebouwd. De pensioeninstellingen hebben echter geen zicht op de aanvullende pensioenkapitalen die je bij andere instellingen hebt opgebouwd en evenmin op je wettelijk pensioen. Zij houden dus eigenlijk een soort voorheffing van de solidariteitsbijdrage in op het pensioenkapitaal dat zij uitkeren.
De definitieve bijdrage wordt later berekend op de som van het wettelijk pensioen en de aanvullende pensioenkapitalen. Is er te weinig ingehouden? Dan volgt een bijbetaling. Is er te veel ingehouden? Dan krijg je een terugbetaling.
- De personen-en gemeentebelasting wordt berekend op het brutokapitaal exclusief winstdeelname en na aftrek van de RIZIV- en solidariteitsbijdrage. De eventuele winstdeelname is belastingvrij bij uitbetaling.
De pensioeninstelling zal bij de uitbetaling van het pensioenkapitaal een voorschot op de personenbelasting inhouden, een bedrijfsvoorheffing. Later wordt via de aangifte in de personenbelasting de definitieve belasting berekend.
Voor de belastingtarieven die van toepassing zijn bij de uitbetaling van een aanvullend pensioen als kapitaal, verwijzen wij naar onze eerdere bijdragen over een individuele pensioentoezegging en vrij aanvullend pensioen.
Wijziging van de solidariteitsbijdrage
Een wetsontwerp dat momenteel in behandeling is in het federaal parlement voorziet twee aanpassingen aan de solidariteitsbijdrage, nl. de inhouding van standaard 2% solidariteitsbijdrage én de invoering van een extra solidariteitsbijdrage.
Standaard 2% solidariteitsbijdrage
Vanaf 1 januari 2026 vereenvoudigt de inning van de solidariteitsbijdrage. De pensioeninstellingen worden verplicht om standaard een solidariteitsbijdrage van 2% in te houden en niet langer een percentage dat varieert naargelang het bedrag.
Wanneer later bij de afrekening blijkt dat er te veel werd ingehouden (overeenkomstig bovenstaande tabel), volgt er een terugbetaling. Door standaard 2% solidariteitsbijdrage in te houden, is het dus niet meer mogelijk dat je achteraf nog moet bijbetalen.
Invoering extra solidariteitsbijdrage
Belangrijker is dat er vanaf 1 juli 2027 een extra solidariteitsbijdrage komt op pensioenkapitalen van meer dan € 150.000. Op het overschrijdend gedeelte wordt een extra bijdrage van 2% ingehouden.
De extra heffing is enkel van toepassing op kapitalen van de tweede pensioenpijler (o.a. VAPZ en IPT). Het wettelijk pensioen wordt daarbij volledig buiten beschouwing gelaten.
Om na te gaan of het drempelbedrag van € 150.000 (dat jaarlijks geïndexeerd wordt) overschreden is, moet je rekening houden met het totaal van de opgebouwde kapitalen. Heb je bij verschillende pensioeninstellingen een aanvullend pensioenkapitaal opgebouwd, dan moeten deze kapitalen dus bij elkaar worden opgeteld om na te gaan of de drempel overschreden is.
Deze optelsom zal in de praktijk gemaakt worden door Sigedis (de beheerder van een databank van aanvullende pensioenen). Bij een overschrijding van het drempelbedrag, zal op het overschrijdend gedeelte een extra bijdrage van 2% worden ingehouden.
Deze extra solidariteitsbijdrage is enkel van toepassing op uitkeringen bij leven, dus voor uitkeringen aan de aangeslotene zelf. Uitkeringen bij overlijden worden niet onderworpen aan deze extra solidariteitsbijdrage.
Lore Ockier
Expert fiscale en familiale planning